Emsal KararlarKamu HukukuSendikalar ve İş Hukuku
Trend

ANAYASA MAHKEMESİ GÜVENLİK SORUŞTURMASI VE ARŞİV ARAŞTIRMASINI İPTAL ETTİ

ANAYASA MAHKEMESİ GÜVENLİK SORUŞTURMASI VE ARŞİV ARAŞTIRMASINI İPTAL ETTİ

Anayasa Mahkemesinin (AYM), devlet memurluğunu atanabilmede güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması şartını öngören 657 sayılı Kanun’un ilgili hükmünü iptal eden 24.7.2019 tarih, E.2018/73, K.2019/65 sayılı kararı 29 Kasım 2019 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Bilindiği üzere 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 48. maddesinin birinci fıkrasının (A) bendine 676 sayılı Kanun’un 74. maddesiyle eklenen ve daha sonra 7070 sayılı Kanun’un 60. maddesiyle aynen yasalaştırılan (8) numaralı alt bentte, bir kişinin devlet memuru olabilmesi için hakkında güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırmasının da yapılması gerektiği hükmü yer almaktaydı.

AYM’ye Göre OHAL KHK’larıyla Yapılan Düzenlemeler Sonradan Yasa Hükmü Haline Getirilmişse Anayasa’ya Aykırılık İncelemesi Yapılabilir

AYM’nin kararında, iptali istenen hükmün başlangıçta OHAL KHK’sıyla getirildiği, OHAL KHK’larının Anayasa gereği anayasaya uygunluk denetiminin yapılamayacağı, ancak iptali istenen kuralın daha sonra aynen yasalaştırıldığı ve böylece bir kanun hükmü haline geldiği, dolayısıyla bu aşamadan sonra kuralın anayasaya aykırılık incelemesinin yapılabileceği ifade edilmiştir.

Güvenlik Soruşturması Sırasında Elde Edilen Bilgiler Kişisel Veri Niteliğinde Olup Kanun’da Bu Bilgilerin Neler Olduğu ve Ne Şekilde Kullanılacağına İlişkin Bir Hükme Yer Verilmemesi Anayasa’ya Aykırıdır

Anayasa Mahkemesi, kamu görevlerine atanacak kişiler bakımından güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmasının kanun koyucunun takdirinde olduğunu, ancak Anayasa’nın 20. maddesinde kişisel verilere ilişkin yasal düzenlemelerin elde edilen verilerin resmi makamların keyfi müdahalelerine karşı korunması için açık, anlaşılabilir ve söz konusu hakkın kullanılabilmesine elverişli olması gerektiği, güvenlik soruşturması veya arşiv araştırması sonucunda elde edilen verilerin de kişisel veri niteliğinde bulunduğu, kuralda güvenlik ve arşiv araştırmasına konu edilecek bilgi ve belgelerin neler olduğu, bu bilgilerin ne şekilde kullanılacağı, hangi mercilerin soruşturma ve araştırma yapacağı hususlarına yer verilmediği, bu durumun ise Anayasa’nın 13., 20. ve 128. maddelerine aykırı olduğu belirtilerek, kuralın iptaline karar verilmiştir.

AYM’NİN BU İPTAL KARARI ÖZEL GÜVENLİK GÖREVLİLERİ YÖNÜNDEN DE EMSAL NİTELİĞİNİ TAŞIMAKTADIR

Bilindiği üzere, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun’un özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartları düzenleyen 10/1. maddesinin (h) alt bendinde, “güvenlik soruşturması olumlu olmak” hükmü yer almaktadır. Söz konusu hüküm, AYM’nin yukarıda belirtilen kararında belirtilen hususlar doğrultusunda değerlendirildiğinde, güvenlik soruşturmasına konu edilecek bilgi ve belgelerin neler olduğunun, bu bilgilerin ne şekilde kullanılacağının ve hangi mercilerin soruşturma yapacağının kuralda belirtilmemesi nedeniyle Anayasa’nın 13. ve 20. maddelerine aykırıdır.

Ancak, AYM’nin devlet memurları hakkında verdiği karar, 5188 sayılı Kanun’da yer alan bu hükmü otomatik olarak etkisiz hale getirmemektedir. Bu bağlamda, sorunun çözümü için iki yol bulunmaktadır.

Birinci yol, Anayasa’nın 152. maddesinde belirtilen biçimde, mahkemelerce Anayasa Mahkemesi önüne götürülerek iptalinin sağlanmasıdır.

İkinci yol ise TBMM’nin harekete geçerek AYM’nin iptal gerekçeleri doğrultusunda 5118 sayılı Kanun’un bu hükmü yeniden düzenlemesidir.

AYM’nin bu kararının neticesinde, bir çok mağduriyet yaratan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması uygulamasının 5118 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun yönünden de Anayasa’ya aykırılık sebebiyle iptal edilmesi gerekmektedir.

Karara ulaşmak için tıklayın.. 

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu